Farby w druku analogowym — farby offsetowe

Far­ba drukowa jest dys­per­sją (rozprosze­niem) stałej sub­stancji bar­wiącej (najczęś­ciej pig­men­tu) w spoi­wie. Do farb doda­je się również dodat­ki.

Gen­er­al­nie skład farb ma umożli­wić uzyskanie obrazu na podłożu drukowym.

Far­by, które nada­ją się do jed­nego zlece­nia mogą spowodować trud­noś­ci przy innym rodza­ju pra­cy, ponieważ nie są dla niej odpowied­nie.

Far­by drukowe muszą być wyt­warzane dla konkret­nej tech­ni­ki drukowa­nia. Jed­ną z charak­terysty­cznych cech poszczegól­nych pro­cesów  drukowa­nia jest grubość warst­wy far­by nanos­zonej na podłoże drukowe.

Cien­ka warst­wa far­by (tak jak w off­se­cie) wyma­ga zawartoś­ci więk­szej iloś­ci pig­men­tów (wyższa inten­sy­wność bar­wy) niż grub­sza warst­wa (jak w sito­druku)

Farby offsetowe

Far­by off­se­towe ze wzglę­du na ich dużą lep­kość zal­icza się do farb mazistych. Far­by te musza się odz­naczać wysokim tack­iem. W przy­pad­ku farb mazistych moż­na go zdefin­iować jako pracę potrzeb­ną do rozszczepi­enia warst­wy far­by przy przenosze­niu między cylin­dra­mi zespołu far­bowego, przenosze­niu na wałek z płytą drukową, wałek pośred­ni i na podłoże.

Tack rośnie wraz z gruboś­cią warst­wy far­by, lep­koś­cią far­by i szy­bkoś­cią obro­tową cylin­drów, a  spa­da wraz ze wzrostem tem­per­atu­ry. Wyższe wartoś­ci tacku to mniejszy przy­rost punk­tów ras­trowych, popraw­ia­ją sta­bil­ność emul­sji wody w far­bie, zwięk­sza­ją ilość far­by przenos­zonej na papi­er. Z drugiej strony zbyt wyso­ki tack może powodować zry­wanie powierzch­ni papieru i ryzyko defor­ma­cji papieru, co powodu­je zwi­janie się papieru przy jego wykłada­niu.

Zbyt niskie wartoś­ci tacku zwięk­sza­ją pyle­nie far­by, powodu­ją złe mieszanie się far­by w zes­pole far­bowym, niesta­bilne przenosze­nie far­by pomiędzy wałka­mi.

Przy drukowa­niu mokro na mokro wartoś­ci tacku muszą stop­niowo spadać (podob­nie jak lep­kość farb) by nie nastąpiło niepożą­dane przenosze­nie wcześniej nanie­sionej far­by.

A więc far­by off­se­towe ze wzglę­du na ich wyso­ka lep­kość zal­icza się do farb mazistych. Wał­ki zespołu far­bowego rozcier­a­ją mazistą far­bę i poprzez zaburze­nie jej struk­tu­ry obniża­ją jej lep­kość, tworząc far­bę bardziej płyn­ną, zdol­ną do utworzenia bardziej jed­no­litej warst­wy na ele­men­tach druku­ją­cych formy drukowej. Rozcieranie far­by jest bard­zo istot­nym pro­ce­sem.

Rodzaj far­by off­se­towej	Sposób utr­wala­nia
Far­by arkus­zowe	Szy­bko utr­walana poprzez reakcję chemiczną ‑polimeryza­cję ole­ju, która jest inicjowana przez tlen i katal­i­zowana przez suszkę. Mogą być również utr­walane przez promieniowanie UV
Far­by do off­se­tu zwo­jowego	Utr­walane na gorą­co (heat-set) poprzez odparowywanie roz­puszczal­ników i przez absorpcję w podłoże.
Far­by do druku zwo­jowego	Utr­walane na zim­no (cold-seat) poprzez utle­ni­an­ie. Mogą być również utr­walane przez promieniowanie UV
Far­by deko­ra­cyjne do drukowa­nia na meta­lach	Utle­ni­an­ie przyspieszane przez odd­zi­ały­wanie pod­wyżs­zonej tem­per­atu­ry, polimeryza­c­ja przyspieszana wyższa tem­per­aturą, promieniowanie UV
Far­by mag­ne­ty­czne	Utr­walane w pod­wyżs­zonej tem­per­aturze, poprzez utle­ni­an­ie.

Far­by mag­ne­ty­czne są przede wszys­tkim przez­nac­zone do zadrukowywa­nia czeków bankowych. Dzię­ki swoim właś­ci­woś­ciom umożli­wia­ją ich sor­towanie.

Pytania sprawdzające wiedzę:

1. Do jakiego rodza­ju farb zal­icza­my far­by off­se­towe?
2. Określ jaki jest poziom lep­koś­ci farb off­se­towych ?
3. Jakie zadanie ma do spełnienia pro­ces rozciera­nia farb off­se­towych?
4. Wymień rodza­je farb off­se­towych i sposo­by ich utr­wala­nia.
5. Co to jest tack i jaki ma wpływ na prze­bieg drukowa­nia?

Opracowano na podstawie:

1. Nel­son R. Elder “Co drukarz powinien wiedzieć o far­bach?”
2. Pra­ca zbiorowa “Poligrafia. Sztu­ka. Tech­ni­ki. Tech­nolo­gie”